Sosyal medya platformlarındaki kurallar her geçen gün değişiyor. En çok kullanılan platformlardan biri olan Twitter’da saygınlığı, tanınırlığı ve orijinalliği gösteren ‘mavi tik’in artık parayla satın alınabiliyor olmasının neden olacağı sorunlara dikkat çeken Yaşar Üniversitesi Ekonomi Bölümü Dr. Öğretim Görevlisi Anıl Aba, “Ünlü markalar ve iş insanlarının da sahte sosyal medya hesapları açılabiliyor. Sosyal medya kullanıcıları, karşılaştıkları hesaplara ve okudukları içeriklere güvenirken buna dikkat etmeli. Artık mavi tikli olan profillere daha itinalı yaklaşmak gerekiyor” dedi.
Sosyal medya platformu Twitter’ın CEO’su Elon Musk, onaylı hesap olarak bilinen “mavi tik” onay sisteminin artık tüm dünyada kullanılabileceğini duyurmuştu. Parayla satın alınarak onaylanma sürecinin başlaması, güvenilirlik sorunlarını da beraberinde getirdi. Yaşar Üniversitesi Ekonomi Bölümü Dr. Öğretim Görevlisi Anıl Aba, özellikle künyesi olmayan haber sitesi ve hesaplarının paylaşımların ciddi risk oluşturduğuna dikkat çekti. Seçim süreci öncesi haber paylaşımı yapan pek çok sosyal medya hesabının türediğini ve bu hesapların paylaşımlarının çok fazla dolaşıma girdiğini aktaran Aba, “Son zamanlarda patronu, editörü, muhabiri, yazarı, internet sitesi, künyesi belli olmayan birçok Twitter hesabı ortaya çıktı. Hem çok takipçili hem de mavi tikli olmaları insanlarda bir güven duygusu uyandırıyor. Oysa bunlar, büyük ihtimalle seçim gündemini manipüle etmek için çalışıyorlar. Zaten bazılarının yöneticilerinin aynı olduğu tespit edilmişti. Bazen 7-8 sene önce açılmış eski ve çok takipçili bir hesabı satın alıp geçmiş paylaşımları ve beğenileri temizleyip işe başlıyorlar. Bazen de sahte takipçi satın alarak hesaplarını büyütüyorlar” diye konuştu.
“Kararsız seçmeni yalan haberlerle etkilemeye çalışıyorlar”
Sahte hesapların birden fazla sosyal medya platformunda ortak hareket ettiğini söyleyen Aba, “Bu gibi hesaplar Reddit, Discord ve Instagram gibi başka sosyal medya ortamlarında organize olup Twitter’daki gündemi etkilemeye çalışıyorlar. Kararsız seçmeni yalan haberlerle etkileyerek kendi tarafına çekme veya oy vereceği partiye pamuk ipliğiyle bağlı seçmeni öfkelendirerek oyunu diğer partiye yönlendirme gibi yöntemleri kullanıyorlar. Cambridge Analytica skandalında bunları görmüştük. Bir benzeri bu sefer Türkiye seçimlerinde Twitter üzerinden işliyor gibi. Şüphe uyandıran; sahibini, editörünü, yazarını bilmediğiniz, internet sitesi olmayan, Twitter Blue abonesi, kopyala-yapıştır haberler paylaşan hesapları takipten çıkıp engellemekte ya da en azından sessize almakta fayda var” ifadelerini kullandı.
Ünlü markaları da taklit edebiliyorlar
Dr. Anıl Aba, mavi tik almış dolandırıcıların, ünlü markaları ve iş insanlarını da taklit edebildiğine dikkat çekerek özellikle ihracat, ithalat, sağlık, kripto para gibi alanlarda sahte hesaplar açabildiğini sözlerine ekledi. Aba, yeni mavi tik sisteminin işleyişi hakkında şu bilgileri verdi: “Elon Musk, Twitter’ı satın aldıktan sonra mavi tik parayla verilmeye başlandı. Hem kullanımda daha uzun mesaj, daha uzun video, yorumlarda üstte gözükmek gibi birtakım ayrıcalıklar sağlıyor hem de eski mavi onay tikinin sağladığı güven ve saygınlığı taşıyor. Tek bir farkla; artık saygınlığın tek ölçütü Twitter Blue’ya para verip abone olmanız. Yani aslında saygınlık ve güveni parayla satın alıyorsunuz gibi bir durum var. Eski, parasız ve kullanım avantajı olmayan onay tikinin yeni, paralı ve avantajlı mavi tikten ortalamada daha güvenilir olduğunu düşünüyorum. Mavi tiklerin üzerine tıkladığınız zaman eskilerinde ‘Bu, eski bir onaylanmış hesap. Dikkate değer olabilir veya olmayabilir’ uyarısı çıkıyor. Yeni mavi tiklerde ise ‘Bu hesap Twitter Blue abonesi olduğu için onaylı’ ifadesi görüyorsunuz. Dolayısıyla paralı aboneliklerle, eski mavi tikleri buradan ayırt edebilirsiniz. Artık herhangi bir konuda uzmanlığı ya da saygınlığı olmayan herhangi biri ayda 8 dolar verip bir onaylı Twitter hesabı kullanabilir. Bu gibi hesaplar Twitter topluluğundaki güven ve saygınlık kurumlarını sulandıracaktır. Sosyal medya kullanıcıları okudukları içeriklere güvenirken buna dikkat etmeli. Artık mavi tikli olan profillere daha şüpheci yaklaşmak gerekiyor.”
